NATO ujawniło listę firm DIANA 2026. To nie jest zwykły nabór startupów, lecz czytelny sygnał, jak Sojusz rozwija sztuczną inteligencję i technologie dual use.
10 grudnia 2025 roku NATO opublikowało listę firm zakwalifikowanych do kohorty 2026 programu DIANA. Wybór 150 firm z 24 krajów pokazuje, które obszary technologiczne NATO uznaje za kluczowe dla bezpieczeństwa, autonomii systemów, komunikacji i odporności infrastruktury cyfrowej.
Program DIANA pełni rolę filtra strategicznego, identyfikując technologie o potencjale dual use. Równolegle uruchamia infrastrukturę akceleracyjną, w której zespoły rozwijają, testują i przygotowują rozwiązania do zastosowań w środowiskach o wysokich wymaganiach operacyjnych. W tym procesie istotną rolę odgrywa również Polska, poprzez działalność akceleratora DIANA w Krakowie.
Czym jest NATO DIANA i jakie technologie obejmuje program
DIANA, czyli Defence Innovation Accelerator for the North Atlantic (Akcelerator Innowacji Obronnych dla Północnego Atlantyku), to program NATO skoncentrowany na technologiach dual use, a więc takich, które mogą być stosowane zarówno w sektorze cywilnym, jak i w obszarze obronności i bezpieczeństwa. Obejmuje on między innymi systemy odpornej komunikacji, autonomiczne platformy bezzałogowe, cyberbezpieczeństwo, przetwarzanie danych oraz rozwiązania, w których sztuczna inteligencja stanowi element większego systemu.
W DIANA AI nie funkcjonuje jako samodzielny produkt. Jest komponentem architektury technicznej, która musi działać niezawodnie w warunkach ograniczonej łączności, podwyższonego ryzyka i wysokich wymagań bezpieczeństwa.
Jakie finansowanie otrzymują firmy wybrane do programu NATO DIANA
Firmy zakwalifikowane do kohorty programu DIANA otrzymują bezzwrotne finansowanie w formie grantów, które wspiera rozwój technologii w trakcie akceleracji. Program nie działa jak fundusz venture capital i nie obejmuje udziałów w spółkach.
W pierwszej fazie programu każda firma otrzymuje grant w wysokości 100 000 euro, przeznaczony na rozwój i iterację rozwiązania w trakcie pierwszych sześciu miesięcy akceleracji. Po pozytywnej ocenie postępów na drodze konkursu, możliwe jest przejście do drugiej fazy programu, w której firmy mogą uzyskać dodatkowe finansowanie do 300 000 euro na dalsze prace technologiczne, testy i przygotowanie rozwiązania do potencjalnej adopcji.
Poza samym finansowaniem pieniężnym, uczestnicy DIANA zyskują dostęp do infrastruktury testowej, mentorów, partnerów przemysłowych oraz sieci centrów badawczych w krajach NATO.
Warto również zaznaczyć, że udział w DIANA nie gwarantuje inwestycji kapitałowej, ale może stanowić etap przygotowawczy do dalszego finansowania, w tym potencjalnego zainteresowania ze strony NATO Innovation Fund, który działa niezależnie od programu DIANA.
DIANA 2026 – ile firm zostało wybranych i z ilu krajów
Kohorta DIANA 2026 obejmuje 150 firm z 24 państw sojuszniczych. To największa edycja programu od momentu jego uruchomienia. Po ogłoszeniu listy rozpoczęto proces przypisywania firm do ośrodków akceleracyjnych działających w ramach DIANA Accelerator Network w Europie i Ameryce Północnej.
Ten model pokazuje, że DIANA nie kończy się na selekcji. Równolegle funkcjonuje infrastruktura umożliwiająca dalszy rozwój technologii w warunkach zbliżonych do operacyjnych, z udziałem partnerów badawczych, przemysłowych i instytucjonalnych.
Polskie firmy w NATO DIANA 2026 – kto został zakwalifikowany
W kohorcie DIANA 2026 znalazły się trzy firmy z Polski. Każda z nich została przypisana do innej kategorii wyzwań technologicznych, istotnych z perspektywy sztucznej inteligencji oraz zastosowań dual use.
Advanced Communication Technologies (Zaawansowane technologie komunikacyjne) – Vidoc Security Lab
Vidoc Security Lab została zakwalifikowana w obszarze zaawansowanych technologii komunikacyjnych. Jej rozwiązania koncentrują się na bezpieczeństwie kodu, w tym kodu tworzonego przy wsparciu narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. To segment kluczowy w kontekście automatyzacji wytwarzania oprogramowania oraz integralności systemów cyfrowych wykorzystywanych w środowiskach krytycznych.
Contested Electromagnetic Environments (Kontrowersyjne środowiska elektromagnetyczne) – Perf Drone Systems
Perf Drone Systems rozwija technologie bezpiecznej, dalekosiężnej łączności radiowej realizowanej z wykorzystaniem dronów. Rozwiązania te są projektowane z myślą o środowiskach o zakłóconej lub niedostępnej infrastrukturze komunikacyjnej, w których system musi utrzymywać stabilną łączność w zmiennych i trudnych warunkach elektromagnetycznych, także na potrzeby obronności.
Maritime Operations (Operacje morskie) – Quantum Quest
Quantum Quest pracuje nad modułowym autopilotem dla autonomicznych systemów przeznaczonych do operacji podwodnych. To przykład zastosowania sztucznej inteligencji w środowisku morskim, gdzie autonomia, odporność systemu oraz niezawodność działania mają kluczowe znaczenie, a komunikacja z operatorem bywa silnie ograniczona.
Jaką rolę odgrywa sztuczna inteligencja w programie DIANA
W programie DIANA sztuczna inteligencja pełni rolę funkcjonalną. Systemy wykorzystują ją do analizy danych sensorycznych, wspierania decyzji, zarządzania łącznością oraz zwiększania autonomii działania. DIANA nie traktuje AI jako celu samego w sobie, lecz jako narzędzie wzmacniające odporność i skuteczność całego rozwiązania.
Takie podejście wyraźnie odróżnia DIANA od inicjatyw, w których AI służy głównie do demonstracji możliwości technologicznych. Tutaj kluczowe znaczenie mają integracja z systemami, możliwość testowania oraz zdolność działania w realnych warunkach operacyjnych.
FORT Kraków i DIANA Accelerator Poland – jak działa akceleracja w Polsce
W Polsce działa obecnie jeden oficjalny akcelerator w sieci DIANA. Jest nim FORT Kraków, funkcjonujący jako DIANA Accelerator Poland. Akcelerator został utworzony we współpracy Krakowski Park Technologiczny oraz AGH.
FORT Kraków nie odpowiada za wybór firm do kohorty. Selekcja jest prowadzona centralnie przez NATO DIANA. Rolą akceleratora jest prowadzenie programu rozwojowego dla firm przypisanych do ośrodka oraz zapewnienie im dostępu do infrastruktury, wiedzy i sieci współpracy.
Dlaczego NATO rozwija technologie dual use zamiast „czystego AI”
Strategia DIANA pokazuje, że NATO koncentruje się na technologiach możliwych do zastosowania w więcej niż jednym sektorze. Dual use umożliwia szybsze testowanie, adaptację i skalowanie rozwiązań bez konieczności budowania odrębnych systemów.
W tym modelu AI staje się elementem infrastruktury. Jest wykorzystywana tam, gdzie zwiększa niezawodność, autonomię i odporność systemów, a nie tam, gdzie najlepiej wygląda w prezentacji.
Co DIANA 2026 mówi o przyszłości AI w systemach bezpieczeństwa
Lista firm zakwalifikowanych do DIANA 2026 oraz sposób działania programu pokazują, w jakim kierunku zmierza praktyczne wykorzystanie sztucznej inteligencji. Bezpieczeństwo oprogramowania, odporna komunikacja, autonomia systemów bezzałogowych i integracja AI z fizycznymi platformami to obszary uznawane za priorytetowe.
Z tego powodu DIANA 2026 warto traktować nie jako jednorazowe ogłoszenie, lecz jako wskaźnik długofalowych trendów. Dla rynku AI, również w Polsce, jest to czytelna informacja, gdzie sztuczna inteligencja ma największą szansę przełożyć się na realne, krytyczne zastosowania.
