Polska, Estonia, Litwa i Łotwa, we współpracy z czołowymi przedsiębiorcami i instytucjami naukowymi, oficjalnie zgłosiły Komisji Europejskiej wniosek dotyczący budowy Baltic AI GigaFactory. Projekt ten stanowi pierwszy formalny krok w kierunku budowy jednego z największych centrów sztucznej inteligencji w Europie. Ma on na celu stworzenie nowoczesnej infrastruktury obliczeniowej, która znacząco zwiększy wykorzystanie technologii AI w regionie. Jednocześnie ma wspierać rozwój zaawansowanych modeli językowych oraz integrację generatywnej AI w różnych dziedzinach życia publicznego i gospodarczego.
Baltic AI GigaFactory – cele i kluczowe rezultaty projektu
Głównym celem Baltic AI GigaFactory jest stworzenie zaawansowanego centrum obliczeniowego w Polsce. Pozwoli ono na rozwijanie, trenowanie i wdrażanie bardzo dużych modeli sztucznej inteligencji. W założeniu inwestycja ta przyspieszy wdrożenie AI przez przedsiębiorstwa, administrację publiczną i obywateli w regionie.
Kluczowym aspektem projektu jest rozwój regionalnych modeli językowych, takich jak PLLuM i Bielik. Modele regionalne umożliwią lepsze dostosowanie technologii AI do specyfiki lokalnych języków i potrzeb. Ważnym elementem będzie również integracja generatywnej sztucznej inteligencji z narzędziami administracyjnymi, co pozwoli na usprawnienie procesów w sektorze publicznym.
Polska jako lider konsorcjum
Polska objęła rolę lidera konsorcjum, którego celem jest budowa Baltic AI GigaFactory.
„Jestem dumny, że Polska współtworzy koalicję państw i podmiotów na rzecz rozwoju AI. Stworzenie Baltic AI GigaFactory zapewni światowej klasy infrastrukturę obliczeniową dla badaczy, przedsiębiorców, przemysłu i obywateli z całego regionu. GigaFactory będzie ściśle współpracować z krajowymi ośrodkami AI w Tallinie, Rydze, Wilnie, Krakowie, Poznaniu, Gdańsku, Wrocławiu i Warszawie, tworząc połączony i skalowalny ekosystem innowacji. Nasza propozycja jest otwarta na kolejnych partnerów – zarówno kraje członkowskie, jak i podmioty komercyjne” – powiedział wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski.
Polskie przewodnictwo w projekcie to wyraz strategicznego zaangażowania kraju w rozwój technologii AI oraz chęci budowy innowacyjnego ekosystemu. Przewiduje się, że znacząco zwiększy on konkurencyjność całego regionu bałtyckiego.
Baltic AI GigaFactory – znaczenie dla regionu bałtyckiego
Baltic AI GigaFactory ma kluczowe znaczenie nie tylko technologiczne, lecz także gospodarcze i geopolityczne dla całego regionu bałtyckiego. Jak podkreślił minister gospodarki i innowacji Litwy, Lukas Savickas: „Każda większa inwestycja w Polsce, Litwie, Łotwie czy Estonii to inwestycja w bezpieczeństwo i siłę gospodarczą całego regionu bałtyckiego. Dlatego musimy działać jako jedna, zintegrowana przestrzeń – szybko, innowacyjnie i niezawodnie. W sektorach takich jak obronność, sztuczna inteligencja czy zielone technologie możemy – i musimy – rozwijać się razem, jeśli chcemy stać ramię w ramię na arenie geopolitycznej.”
Projekt ten jest odpowiedzią na rosnące znaczenie technologii AI jako kluczowego elementu budowania przewagi konkurencyjnej. Jednocześnie ma on zwiększyć suwerenność technologiczną państw regionu.
Baltic AI GigaFactory – lokalizacja i infrastruktura
Według przedstawionego wniosku, centrum ma zostać zlokalizowana w Polsce, w maksymalnie dwóch strategicznych lokalizacjach, które obecnie są analizowane. Kryteriami wyboru są przede wszystkim: wysoka przepustowość, dostęp do zielonej energii oraz możliwość zapewnienia odpowiednich systemów zasilania i chłodzenia. Wszystko to jest bowiem niezbędne do prawidłowego działania obiektu.
Projekt będzie realizowany etapami,. Pozwoli to bowiem na bieżące dostosowanie infrastruktury towarzyszącej oraz zapewnienie długoterminowej, zrównoważonej efektywności technologicznej i operacyjnej całego przedsięwzięcia.
Baltic AI GigaFactory – finansowanie projektu
Całkowity budżet projektu Baltic AI GigaFactory oszacowano na około 3 miliardy euro. Znaczna część tych środków, bo aż 65%, ma pochodzić od inwestorów prywatnych. Model finansowania oparty jest na wkładach kapitałowych partnerów projektu oraz funduszach typu venture capital i innych inwestorach finansowych.
Projekt został opracowany jako w pełni komercyjnie opłacalna inwestycja. Według założeń, przychody generowane przez Baltic AI GigaFactory powinny pokryć koszty operacyjne oraz zapewnić dodatnie przepływy pieniężne. Zagwarantuje tym samym wysoki zwrot z inwestycji dla wszystkich partnerów i inwestorów.
Partnerzy konsorcjum
W skład konsorcjum, które zgłosiło wniosek o budowę centrum, wchodzą przedstawiciele czołowych firm technologicznych. Ponadto także operatorzy chmurowi oraz instytucje naukowo-badawcze z Polski, Litwy, Łotwy i Estonii. Wśród partnerów biznesowych znajdują się takie marki jak: Allegro, Beyond.pl, Cloudferro, Greenergy Data Centers, Orange Polska S.A., Skeleton Technologies, Synerise, UAB oraz Wirtualna Polska.
Silne wsparcie projektu pochodzi również ze strony renomowanych instytucji naukowych i organizacji branżowych, takich jak Cyfronet, PCSS, IDEAS, NASK PIB, Uniwersytet Techniczny w Rydze, Uniwersytet w Wilnie, Uniwersytet Łotewski oraz Uniwersytet w Tartu, jak również stowarzyszenia branżowe, w tym Artificial Intelligence Association (MILA) oraz LIKTA – Information & Communications Technology Association.
Skład konsorcjum pozostaje otwarty i będzie się stopniowo rozszerzać, dostosowując się do potrzeb rynkowych oraz skali projektu.
Podsumowanie
Złożenie wniosku o budowę Baltic AI GigaFactory stanowi przełomowy krok dla rozwoju technologii sztucznej inteligencji w Polsce oraz całym regionie bałtyckim. Ambitny projekt zapewni dostęp do najwyższej klasy infrastruktury obliczeniowej. Wesprze również rozwój innowacyjnych rozwiązań AI, zwiększykonkurencyjność regionu i umożliwi dalszy wzrost gospodarczy oraz technologiczny.
Polska, jako lider konsorcjum, wzmacnia swoją rolę w europejskim ekosystemie innowacji. Baltic AI GigaFactory będzie bowiem dowodem współpracy regionalnej na rzecz bezpieczeństwa technologicznego i gospodarczego Europy.
Przeczytaj także: Bielik szybuje coraz wyżej. Rozpoczyna współpracę z NVIDIA
Częste pytania
Jakie są cele Baltic AI GigaFactory?
Głównym celem Baltic AI GigaFactory jest stworzenie zaawansowanego centrum obliczeniowego w Polsce, które pozwoli na rozwijanie i wdrażanie dużych modeli sztucznej inteligencji. Projekt ma również na celu przyspieszenie wdrożenia AI przez przedsiębiorstwa oraz administrację publiczną w regionie.
Dlaczego Polska jest liderem konsorcjum Baltic AI GigaFactory?
Polska objęła rolę lidera konsorcjum, co odzwierciedla strategiczne zaangażowanie kraju w rozwój technologii AI oraz budowę innowacyjnego ekosystemu. Przewiduje się, że to przyczyni się do zwiększenia konkurencyjności całego regionu bałtyckiego.
Kiedy ma zostać zbudowane Baltic AI GigaFactory?
Projekt Baltic AI GigaFactory będzie realizowany etapami, co pozwoli na bieżące dostosowanie infrastruktury oraz zapewnienie długoterminowej efektywności. Konkretne terminy budowy nie zostały jeszcze ogłoszone.
Które kraje współpracują przy budowie Baltic AI GigaFactory?
W budowie Baltic AI GigaFactory uczestniczą Polska, Estonia, Litwa i Łotwa, które współpracują z czołowymi przedsiębiorcami i instytucjami naukowymi z tych krajów. Projekt ma na celu stworzenie zintegrowanej przestrzeni innowacji w regionie.
Jakie są źródła finansowania Baltic AI GigaFactory?
Całkowity budżet projektu Baltic AI GigaFactory oszacowano na około 3 miliardy euro, z czego 65% ma pochodzić od inwestorów prywatnych. Model finansowania oparty jest na wkładach kapitałowych partnerów oraz funduszach typu venture capital.
